Menu
Terug

HET TRAGISCH EINDE VAN EEN NIET-HERKENDE II

Wolfgang Mattheuer

  • 1984, olieverf op hardboard
  • 125 x 100 cm

Wolfgang Mattheuer (1927-2004) behoort tot de grondleggers van de Leipziger Schule. In de jaren 60 doorbraken hij en andere Leipziger schilders, onder wie Bernhard Heisig en Werner Tübke, het starre socialistisch realisme dat de officiële kunst van de toen nog jonge DDR kenmerkte. Mattheuer en de zijnen stelden daar een nieuwe schilderkunst tegenover, gebaseerd op de traditie maar met een hele persoonlijke en opvallend kritische inslag.

Mattheuer was een scherp waarnemer van zijn tijd. Met zijn werk becommentarieerde hij de problematische verhouding tussen individu en gemeenschap en tussen natuur en technologie. Zijn figuren zijn vaak eenzaam en zijn landschappen verlaten en aangetast. Bijbelse verhalen, mythologische personages en literaire thema’s wist hij op een originele manier te verbinden met de realiteit van zijn eigen leven.

De vereenvoudigde vormen, heldere kleuren en expressieve figuren in zijn werk maken hem tot een van de meest toegankelijke Duitse kunstenaars uit de vorige eeuw. Pas in tweede instantie vallen details op die zijn voorstellingen ontwrichten en betekenislagen toevoegen. Niets is wat het lijkt in de schilderijen van Mattheuer, die daarmee een spiegel zijn van de dubbelzinnigheid van de DDR. De waarheid gaat schuil achter maskers.

Toch was Mattheuer méér dan een politiek geëngageerde kunstenaar. Zijn kritische visie, noodzakelijkerwijs verhuld, betreft de mensheid als geheel. Dit blijkt met name uit het werk van na de val van de Muur in 1989. In deze late schilderijen lijken de roep om verandering en het verlangen naar vrijheid alleen maar sterker te zijn geworden. Mattheuers thematiek is kortom niet tijds- of plaatsgebonden maar gaat over universeel menselijke vragen.

Wolfgang Mattheuer

* 7 april 1927 Reichenbach im Vogtland, Duitsland
† 7 april 2004 Leipzig, Duitsland